'Het is springtij op de arbeidsmarkt'

Bron: FD- 28-6-2007


Al in een vroege fase van het conjuncturele herstel ontstaat er krapte op de Nederlandse arbeidsmarkt . En dat terwijl de vergrijzing nog moet toeslaan. Hoe gaat dat verder?


Nooit eerder ontstond er zo veel krapte op de Nederlandse arbeidsmarkt , zegt Jaap van Duijn.

 

Hoogleraar en voormalig beleggingsstrateeg van Robeco Jaap van Duijn spreekt van een unieke situatie. Hij presenteerde bij de viering van twintig jaar Atos Interim Management een masterclass over de Nederlandse arbeidsmarkt .Jaap van Duijn


Van Duijn plaatst de gang van zaken op de arbeidsmarkt in historisch perspectief. Periodes van krapte en van schaarste hebben elkaar regelmatig afgewisseld. Direct na de Tweede Wereldoorlog was arbeid dusdanig overvloedig beschikbaar dat het kabinet-Drees zich genoodzaakt voelde de emigratie actief aan te moedigen. Nederland was 'vol'. Tien jaar later ontstond een enorme krapte. In juni 1964 kwam de officiële werkloosheid op een laagste punt van 19.900 personen. Twintig jaar later verbond CDA-premier Ruud Lubbers zijn politieke lot aan het ontlopen van de één miljoen werklozen.


Dit keer ontstaat echter een unieke situatie. 'Het is springtij op de arbeidsmarkt . Door een combinatie van unieke factoren ontstaat een wezenlijk andere situatie dan in het verleden. De effecten van de vergrijzing komen eraan. De kinderen die snel na de oorlog zijn geboren gaan met pensioen. Tegelijkertijd leidt de teruggang van het aantal geboorten tot minder aanbod op de arbeidsmarkt en dan is het ook nog eens hoogconjunctuur', aldus Van Duijn.

In 1964 stegen de lonen met 15%. Van Duijn: 'Het is nu weer 1964! Zo veel zullen de lonen dit keer niet stijgen, maar we gaan naar een periode van aanmerkelijk hogere loonstijgingen. Door de demografie wordt arbeid steeds schaarser. Voor wie jong is en goed opgeleid ziet het er heel goed uit.'


De participatietop is van belang om het reservepotentieel de arbeidsmarkt op te krijgen. Van Duijn is sceptisch over de te verwachten resultaten. Hij kwalificeert de mismatch op de arbeidsmarkt met 350.000 werklozen en 210.000 vacatures als 'ongehoord'. Hij heeft berekend dat het Nederlands bruto binnenlands product met 15% stijgt als de Nederlanders net zulke lange werkweken zouden maken als de Zwitsers en ook net als zij tot op hogere leeftijd doorwerken. Van Duijn: 'Dat gaat alleen niet gebeuren. De harde kern van de werklozen is te oud. Het probleem gaat zich vanzelf oplossen doordat die groep ouder wordt.'


De zwakke conjunctuur van de afgelopen jaren heeft er ook toe geleid dat te veel mensen vroegtijdig zijn weggestuurd. 'Overal in Europa zie de je auto's met caravan met een Nederlandse kentekenplaat. Kijk je naar binnen, dan zit er iemand van in de vijftig achter het stuur. Die krijg je echt niet meer terug in het arbeidsproces.'

Immigratie heeft Nederland al helemaal niet geholpen. 'In zowel de VS als Nederland is het aandeel van de immigranten ongeveer 10% van de bevolking. In de VS is hun aandeel in de beroepsbevolking 11,6%, in Nederland 3,4%. Onder immigranten zijn veel meer werklozen dan onder autochtonen.'


De conclusie is dat de markt zijn werk zal doen. Met hogere lonen en een nieuwe productiviteitsslag.





Naar Archief

Actueel Beursnieuws en Financieel Nieuws